Báo Điện tử Gia đình Mới
Báo Điện tử Gia đình Mới
Báo Điện tử Gia đình Mới

Có thể tái sử dụng khẩu trang bằng cách quay lò vi sóng, tẩm cồn, luộc hay không?

Trên mạng đang lan truyền hướng dẫn tái sử dụng khẩu trang để sử dụng bằng cách hấp trong lò vi sóng, luộc, tẩm cồn, chiếu tia cực tím. Điều này có đúng và có thực hiện được không?

  Tái sử dụng khẩu trang bằng cách hấp trong lò vi sóng liệu có an toàn

Tái sử dụng khẩu trang bằng cách hấp trong lò vi sóng liệu có an toàn

Bác sĩ Trần Văn Phúc, Bệnh viện ĐK Xanh Pôn đã có bài viết chia sẻ về vấn đề này. Gia Đình Mới xin đăng tải bài viết.

Tái sử dụng khẩu trang bằng cách hấp trong lò vi sóng có an toàn?

Đeo khẩu trang, đó là tuyến phòng thủ cuối cùng để bảo vệ đường hô hấp.

Khẩu trang phòng độc N95 và khẩu trang y tế được thiết kế chỉ để sử dụng 1 lần rồi vất bỏ; nhưng đối mặt với đại dịch COVID-19 đang đe dọa toàn cầu, khẩu trang trở nên quá khan hiếm, thì việc tái sử dụng liệu có an toàn?

Khẩu trang muốn tái sử dụng lại phải đảm bảo 3 yếu tố: 

  • Loại bỏ được virus và mầm bệnh.
  • Vô hại với người dùng.
  • Giữ được sự toàn vẹn về chức năng phòng bệnh.

Đun sôi, cho vào nồi hấp, phun cồn, chiếu xạ bằng tia cực tím, rồi mới đây nhất một số chuyên gia hướng dẫn phun ít nước lên bề mặt khẩu trang rồi cho vào lò vi sóng quay 1 phút...; khẩu trang không thể được tái chế theo những cách này.

Mọi biện pháp tái chế đều không đảm bảo được 3 yếu tố trên.

Thoạt nhìn, những phương pháp này hoàn toàn phù hợp với điểm yếu của virus Corona rất nhạy cảm với nhiệt độ, tia cực tím, cồn; và nó sẽ bị tiêu diệt hoàn toàn bởi những tác nhân ấy.

Tuy nhiên khẩu trang N95 hay khẩu trang y tế, để đạt được tiêu chuẩn "chống virus", nhà sản xuất phải thiết kế "lớp lọc" để hấp phụ và chặn các hạt siêu mịn (aerosol), vì thế mà lớp lọc này phải được chế tạo bằng các sợi siêu mịn từ vật liệu polypropylen.

Về cấu trúc, vật liệu polypropylen có dạng sợi vi mỏng, mỏng hơn mười lần so với tóc, vào khoảng 2µm. Những sợi này không chịu được nhiệt độ cao. Ở điều kiện hơn 80°C, các sợi polypropylen sẽ co lại và biến dạng, tạo ra những lỗ hổng và giảm hoặc mất khả năng ngăn chặn các hạt siêu mịn.

Theo yêu cầu kĩ thuật, phải đảm bảo thông gió thoải mái trong khi vẫn cản được các hạt siêu mịn chứa virus, vì thế mà khả năng chống hút của khẩu trang y tế với áp lực không thể vượt quá 343 Pascals. Để tăng hiệu quả hấp phụ hạt siêu mịn chứa virus, vật liệu lọc cần phải "xử lý điện" để tạo nên một lượng điện tích nhỏ.

Như vậy, dù cho khẩu trang vào nồi nước đun sôi, cho vào nồi hấp ở nhiệt độ cao, về nguyên tắc virus SARS-CoV-2 sẽ bị tiêu diệt hoàn toàn, nhưng lớp màng lọc khẩu trang bị biến tính về cấu trúc sợi polypropylen và mất khả năng tích điện, vì thế mà khẩu trang giảm hoặc thậm chí mất khả năng ngăn chặn virus xâm nhập.

Vì sao quay khẩu trang trong lò vi sóng không có tác dụng? 

Một số nhà nghiên cứu hi vọng sử dụng lò vi sóng để tiêu diệt virus, bằng cách phun một ít nước lên khẩu trang rồi cho vào lò vi sóng quay khoảng 1 phút, nhưng kỹ thuật này thực sự không có hiệu quả.

Lí do, các giọt nước hấp thụ năng lượng từ sóng viba làm tăng nhiệt độ lên rất cao sẽ gây biến tính sợi polypropylen, nhưng virus kích thước siêu nhỏ cỡ nanomet có thể không nằm trong giọt nước nên không nhận đủ năng lượng từ vi sóng để bị ảnh hưởng, nghĩa là virus ít bị phá hủy.

Tẩm cồn vào khẩu trang có tốt không?

Coronavirus sẽ bị tiêu diệt ở cồn 75%. Nhưng, mặt ngoài của khẩu trang N95 và khẩu trang y tế có một lớp "chống thấm nước". Lớp này làm cho nước, máu, mủ, các loại dịch, nước bọt, giọt bắn… rất khó xâm nhập.

Cồn 75% có sức căng bề mặt khác xa so với nước, nên khi tẩm cồn vào khẩu trang để khử trùng, thì lớp “chống thấm nước” bị phá hủy, chứng năng ngăn chặn sẽ không còn.

Chiếu tia cực tím vào khẩu trang có diệt khuẩn không? 

Coronavirus rất nhạy cảm với tia cực tím. Nhưng vật liệu Polypropylen là chất nhiệt dẻo, sợ siêu mỏng có khả năng chống lão hóa kém và rất nhạy cảm với các tia cực tím.

Sau khi được chiếu xạ bằng tia cực tím, cấu trúc sợi sẽ bị phá hủy hoặc suy thoái oxy hóa một cách nhanh chóng, điều này sẽ làm giảm đáng kể hiệu suất lọc.

Như vậy: Nghiên cứu của nhà sản xuất cho thấy, khẩu trang N95 và khẩu trang y tế luộc trong nước, hấp, sấy, khủng trùng bằng cồn, chiếu tia cực tím, hay cho vào lò vi sóng quay; thì khả năng ngăn chặn virus từ 95% giảm xuống còn 60% tương đương với khẩu trang vải mà thôi.

  Thay vì tái sử dụng khẩu trang thì hãy sử dụng khẩu trang vải để phòng ngừa dịch bệnh COVID-19. Ảnh minh họa

Thay vì tái sử dụng khẩu trang thì hãy sử dụng khẩu trang vải để phòng ngừa dịch bệnh COVID-19. Ảnh minh họa

Có cách nào khử trùng để tái sử dụng khẩu trang không?

Câu trả lời là có! Khi sản xuất khẩu trang, có công đoạn khử trùng bằng khí ethylene oxide, rất tiếc là chỉ có thể thực hiện ở cơ sở sản xuất khẩu trang, người dân không thể làm được.

Hơn nữa, khẩu trang liên tục hấp thụ hơi nước do cơ thể con người thở ra trong quá trình sử dụng, hơi nước sẽ làm mất dàn các điện tích của lớp lọc nên giảm khả năng hấp phụ, vì thế mà nhà sản xuất không được phép dùng khẩu trang cũ để khử khuẩn theo phương pháp này rồi tái sử dụng.

Trong điều kiện quá khan hiếm khẩu trang hiện nay, các chuyên gia cho rằng nếu khẩu trang không phải dùng ở người ốm, ở trong bệnh viện, hay những nơi có nguy cơ cao như chốn công cộng, trên tàu xe; thì người khỏe mạnh vẫn có thể dùng lại khẩu trang của chính mình một vài lần, nhưng tổng thời gian đeo cái khẩu trang ấy không nên quá 6 giờ, khoảng cách giữa hai lần sử dụng nên cách nhau ít nhất 3 ngày để đảm bảo virus đã bị tiêu diệt do không tồn tại được ngoài môi trường.

Thay vì tái sử dụng khẩu trang thì hãy sử dụng khẩu trang vải.

Bác sĩ Trần Văn Phúc/giadinhmoi.vn

Tin liên quan

Tags:

© CƠ QUAN CHỦ QUẢN: VIỆN NGHIÊN CỨU GIỚI VÀ PHÁT TRIỂN. 

Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 292/GP-BTTTT ngày 23/6/2017 do Bộ Thông tin- Truyền thông cấp. Tên miền: www.giadinhmoi.vn/

Tổng biên tập: Đặng Thị Viện. Phó Tổng biên tập: Phạm Thanh, Trần Trọng An. Tổng TKTS: Nguyễn Quyết. 

Tòa soạn: Khu Đô thị mới Văn Quán, phường Phúc La, quận Hà Đông, thành phố Hà Nội, Việt Nam.  

Điện thoại: 0868-186-999, email: toasoan@giadinhmoi.vn

Thông tin toà soạn | Liên hệ | RSSTin Tuc | BÁO GIÁ QUẢNG CÁO